مرمره (2)- برف استانبول

 

برف آمد و زمین و زمان روسپید شد             

                          ایام ما به دیدن رویش سعید شد

یک­رنگ و سربه­زیر فرود آمد و نشست 

                       حال و هوای حوصله­ی ما جدید شد

با مژده­های سبز بهاری فرا رسید 

                        ذهن درخت غرق امید و نوید شد

                             ***

با آن­که هرکجای زمین را سپید کرد 

                  دریا ولی هرآن­چه دلش می­کشید شد:

هر جا لبش رسید به لب­های مرمره 

                        در او فرو خزید و در او ناپدید شد

چون عاشقی که تشنه­ی آغوش دلبر است 

                آن­جا ز خود گذشت و همان­جا شهید شد

                                     استانبول/ زمستان1391

مرمره 1

مرمره(1)

 

هر بامداد

که این آفتاب سرخ

از پشت مرمره

          سر بر می­آورد،

جادوگرانه

  آیینه­ای

             به هیات دیگر می­آورد.

 

معلوم نیست

شب در کدام باغ سحر می­کند

                        که باز

هر بامداد میوه­ی نوبر می­آورد.

 

هر صبح

این مرغ پرشکسته که در سینه­ی من است،

از پشت این دریچه­ی همواره بازتر

با معجزات یاد تو

پر در می­آورد.

            ***

امروز باز،

شیراز می وزد از پشت موج ها

معلوم می­شود که در این روزگار تلخ

                             این آفتاب سرخ

    هر بامداد ادای تو را درمی­آورد.

 

                 استانبول/ پاییز1391

غروب یلدای 91. استانبول

 غروب برفی یلدای ۱۳۹۱ -  استانبول، مرمره

راهنمای موضوعی سعدی شناسی

 

  «راهنمای موضوعی سعدی‌شناسی» به بازار کتاب آمد

http://www.mehrnews.com/fa/NewsDetail.aspx?NewsID=1724866

جدیدترین کتاب کاووس حسن‌لی، پژوهشگر و مدیر قطب علمی پژوهش‌های فرهنگی و ادبی فارس، با عنوان «راهنمای موضوعی سعدی‌شناسی» از سوی انتشارات دانشگاه شیراز منتشر و راهی بازار کتاب شد.-

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی قطب علمی پژوهش‌های فرهنگی و ادبی فارس، کتاب «راهنمای موضوعی سعدی‌شناسی» به همت کاووس حسن‌لی و لیلا اکبری تدوین و به تازگی از سوی انتشارات دانشگاه شیراز منتشر شده است.

در بخش درآمد کتاب «راهنمای موضوعی سعدی‌شناسی» در باره این اثر آمده است: «سخن‌سنجان زبان فارسی، سعدی شیرازی را «استاد مسلم سخن» نامیده‌اند و همواره بر جایگاه بلند او در ادب فارسی پای فشرده‌اند و سعدی‌پ‍‍‍‍ژوهان ارجمند نیز تاکنون برای تبیین این جایگاه آثار ارزنده‌ای را پدید آورده‌اند، اما راست آن است که آن‌چه تاکنون در پیوند با سعدی پدید آمده و پژوهش‌هایی که درباره آثار او منتشر شده، در سنجش با نقش فراگیر او در فرهنگ ایرانی، بسیار ناچیز است و کارنامه سعدی‌پژوهی با آن‌که در دو سه دهه اخیر رشد قابل توجهی داشته، همچنان کم برگ و بار مانده است.»

در ادامه این مطلب می‌خوانیم: «یکی از عواملی که می‌تواند به انگیزه‌مندی پژوهشگران و رونق تحقیقات کمک کند، هموار کردن مسیر پژوهش وآسان کردن امکان دسترسی است. در کارنامه پژوهش‌های ادبی ایران هنوز جای بسیاری از تحقیقات بنیادی و پژوهش‌های پایه‌ای خالی است. و هنوز به آسانی و سادگی نمی‌توان به بسیاری از منابع دسترسی داشت. در سایه توانایی نرم‌افزارهای رایانه‌ای، جست‌وجو درمنابع ادبی به آسانی امکان‌پذیر است؛ اما بدیهی است که ابتدا باید این منابع به شیوه‌ای درست و شایسته به رایانه سپرده شود تا امکان جست‌وجو فراهم گردد. از همین رهگذر است که جست‌وجو در محتوای کتاب‌ها، که معمولا به حافظه رایانه سپرده نمی‌شوند، در مقایسه با محتوای مقاله‌های منتشرشده، به آسانی صورت نمی‌پذیرد. و بسیاری از مطالب ارزشمند کتاب‌ها درتحقیقات ادبی از چشم پژوهشگران پنهان می‌ماند.»

مولف در ادامه تاکید کرده است: «ایجاد «راهنمای موضوعی» برای کتاب‌ها می‌تواند بخشی از این کاستی‌ها را برطرف نماید. کتاب «راهنمای موضوعی حافظ‌شناسی» (حسن‌لی، کاووس؛ 1388)، نخستین کتابی است که به گونه‌ای گسترده فهرست موضوعی آثار پدید آمده در پیوند با یکی از سخن‌سرایان ایران را نشان می‌دهد. انتشار کتاب «راهنمای موضوعی حافظ‌شناسی» و واکنش تحسین‌آمیز بسیاری از حافظ‌شناسان و استقبال حافظ‌پژوهان انگیزه‌ای شد، تا طرح «راهنمای موضوعی سعدی‌شناسی» که از سال 1387آغاز شده بود، با قوت بیشتر پی‌گیری شود و با لطف خدای مهربان به انجام برسد.»

این طرح دربرگیرنده کتاب‌هایی است که تا سال 1380 خورشیدی درباره سعدی و به زبان فارسی منتشر شده است. با توجه به این که راهنمای موضوعی سعدی‌شناسی در بخش مقاله‌ها، در طرحی دیگر پی‌گیری می‌شود، کتاب‌هایی که مجموعه مقاله بوده‌اند، از این طرح کنار گذاشته شده‌اند.

حجم کتاب‌هایی که در طرح «راهنمای موضوعی سعدی‌شناسی» بررسی شده، 70 جلد و کمتر از کتاب‌هایی است که در تدوین کتاب «راهنمای موضوعی حافظ‌شناسی» (230 جلد) بررسی شد.

برای استفاده آسان‌تر از نتایج این پژوهش، موضوعات گوناگون استخراج شده، همچون کتاب «راهنمای موضوعی حافظ‌شناسی» در پنج فصل با عنوان‌های دسته‌بندی شده است: «زندگی سعدی»، «اندیشه سعدی»، «سخن سعدی»، «موضوعات دیگر» و «بررسی آثار سعدی». همچنین برای آشنایی بیشتر با موضوعات کتاب، مدخل‌های فرعی فصل‌های پنج‌گانه، نیز در فهرست مطالب نمایه شده است.

از سوی دیگر برای پرهیز از افزایش حجم کتاب و پیشگیری از تکرار مکررات، تنها به یادکرد نشانی موضوعات بسنده شده است. همچنین در ذکر نشانی کتاب‌هایی که فهرست موضوعی آن‌ها تهیه شده، تنها نام کتاب و شماره صفحه نوشته شده و مشخصات کامل منابع، به ترتیب حروف الفبا در پایان کتاب آورده شده است.

حسن‌لی استاد ادبیات دانشگاه شیراز، که هم‌اکنون به صورت رسمی به عنوان استاد در دانشگاه استانبول ترکیه مشغول تدریس است، پیش از این نیز کتابی دو جلدی با عنوان «راهنمای موضوعی حافظ‌شناسی » تدوین کرده بود، که در سال 1389 جایزه «کتاب سال حافظ» را به خود اختصاص داد.

علاوه بر این اثر، تصحیح چند کتاب، مجموعه شعر و آثاری چون «فرهنگ سعدی‌پژوهی»، «گونه‌های نوآوری در شعر معاصر ایران» و «راهنمای تحلیلی خیام‌پژوهی» (مشترک با سعید حسام‌پور) در کارنامه ادبی حسن‌لی دیده می‌شود.

کتاب «راهنمای موضوعی سعدی‌‌شناسی» در 328 صفحه به تازگی از سوی انتشارات دانشگاه شیراز منتشر و راهی بازار کتاب شد.

"بزرگداشت حافظ"در دانشگاه استانبول

نشست ادبی"بزرگداشت حافظ"در دانشگاه استانبول برگزار شد

 خبرگزاری مهر: همزمان با روز بزرگداشت حافظ نشست ادبی" بزرگداشت حافظ" در دانشگاه استانبول برگزار شد.

به گزارش خبرگزاری مهر، همزمان با بیستم مهر ماه روز بزرگداشت حافظ به همت وابستگی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در استانبول و با همکاری گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه استانبول، نشست ادبی بزرگداشت حافظ در روز پنجشنبه در دانشکده ادبیات دانشگاه استانبول برگزار شد.

در این نشست ابتدا دکتر علی گوزل یوز رئیس کرسی زبان و ادبیات فارسی دانشگاه استانبول افزود: حافظ جایگاه خاصی در ادبیات ترک دارد و ترجمه های بسیاری از دیوان حافظ تاکنون به زبانهای مختلف دنیا از جمله به زبان ترکی صورت گرفته است.

رئیس کرسی زبان و ادبیات فارسی دانشگاه استانبول ادامه داد: امروز دربین ما مهمانی از شهر حافظ حضور دارند که از شاعران معاصر ایران و استاد جدید زبان فارسی در این دانشگاه هستند. ما این رویداد را به فال نیک می گیریم و برای ایشان آرزوی سلامتی و موفقیت داریم.

سپس دکتر کاووس حسنلی استاد اعزامی وزارت علوم با گرامیداشت روز حافظ و سپاس از برگزارکنندگان،گفت: امروز غزلی را از حافظ برای شما انتخاب کردهام که بسیاری از پیامهای حافظ را در خود جمع دارد. اگر این غزل را به درستی دریافت کنیم و معانی چندجانبه ابیات آن را بفهمیم، بسیاری از اشعار دیگر حافظ را هم خواهیم فهمید. غزلی را که امروز در باره آن سخن میگویم با این مطلع است:

منم که شهره شهرم به عشق ورزیدن منم که دیده نیالوده ام به بد دیدن

دکتر حسن لی بعد از قرائت این غزل به شرح برخی از ابیات و واژههای کلیدی آن پرداخت و سپس ابیاتی از آنرا شرح داد و افزود: بهدلیل آنکه شرح کامل این غزل که به نظر من غزلی است که بیشترین پیامهای حافظ در آن وجود دارد، نیازمند برگزاری جلسات متعدد است، بخشهایی از سخنانم را به نشستهای دیگر موکول میکنم.

استاد اعزامی زبان و ادبیات فارسی به دانشگاه استانبول در سخنان خود دربارهی مفاهیمی چون عشق و جلوههای گوناگون آن در دیوان حافظ، نگاه پاک و ارتباط آن با نظام احسن الهی، مفهوم ملامت و دلایل شادی در جهانبینی حافظ، و پرهیز حافظ از رنجش و عیبجویی برای حاضران توضیح داد.

سپس دکتر محمد آتالای استاد کرسی زبان و ادبیات فارسی دانشگاه استانبول سخنرانی خود را با موضوع "تاثیر حافظ بر روی شاعران ترک" ارائه کرد.

در ادامه قدیر تورگوت دانشجوی دکتری و مدرس زبان و ادبیات فارسی دانشگاه استانبول و چند تن دیگر از دانشجویان زبان و ادبیات فارسی این دانشگاه مقالات و نوشته های خود را در موضوعاتی چون اشعار حافظ شیرازی و هویت ادبی وی، ترجمه های ترکی دیوان حافظو....برای حاضران در نشست به زبانهای فارسی و ترکی خواند و غزلهایی از حافظ را به همراه ترجمه آن قرائت کرد.　

http://www.khabarads.ir/jonoob/archive/1391-7-22/ShowPage.php?View=05-91.7.22www.khabarAds.com.jpg

http://www.khabarads.ir/jonoob/archive/1391-7-22/ShowPage.php?View=05-91.7.22-www.khabarAds.com.jpg

هول

 

چیزی شبیه خنده­ی در گریه را شنید

چیزی شبیه دلهره در جان او خزید

 

دیوانه­وار رد صدا را گرفت و رفت

از حافظیه تا ادبیات را دوید

 

گم شد صدا میان هیاهوی نرده­ها

خون شد دلش برای صداهای بی­کلید

 

از حافظیه تا همه جا بوی فتنه داشت

تا حافظیه تا همه­جا فتنه می­وزید

 

در ازدحام ضجه و در انفجار جیغ

یک جمله­ی زلال به گوشش نمی­رسید

 

افتاد روی حادثه و چشم­های تلخ

خوردند تکه­ی جگرش را که می­جوید

رها در باد

 

سلام بر همه ی عزیزانی که بهاری شده اند. آن گونه که حافظ خواسته است: نوبهار است در آن کوش که خوشدل باشی...

 

رها در باد

شبی که شورش دیگر داشت شبی که شور تو گل می­داد

وزیدی از همه سو در من شدم از آن­همه تن آزاد

 

سمند سرکش مغروری مرا به دلهره می­آویخت

سمند سرکش مغروری تو را به دست جنون می­داد

 

چراغ­های سمج گاهی چقدر تلخ و سخن­چینند

چقدر نور سفید و زرد به روی ماه تو می­افتاد

 

همین که هرم نفس­هامان به هم رسید و به هم پیوست

مرا مراقبه رفت از دست تو را ملاحظه رفت از یاد

 

رها شدی همه­تن در من شبیه صاعقه در خرمن

سپس به هیات خاکستر رها شدیم رها در باد